Smederevo: 40 filmova na četiri lokacije, otvara ih Kuća

Svakog avgusta Smederevska tvrđava na nekoliko dana prestane da bude samo tvrđava i postane najveća bioskopska dvorana bez krova u ovom delu Podunavlja. Deveti Dunav film fest tu tradiciju nastavlja od 21. do 26. avgusta, i ove godine je razliva na čak četiri lokacije u gradu, sa četrdeset filmova raspoređenih u četiri programske celine. Organizator je Centar za kulturu Smederevo, pod pokroviteljstvom Grada Smedereva, a projekcije se sele iz Malog grada Smederevske tvrđave u Dunavski park, na Plato kod Karađorđevog duda i u salu Centra za kulturu.

Čime se otvara festival?

Otvaranje je zakazano za petak, 21. avgust, u 20 časova, u Malom gradu tvrđave, i pripašće domaćem naslovu: Kuća, dugometražni debitantski film rediteljke Tanje Brzaković. Film prati Jovana, arhitektu srpskog porekla koji je najveći deo života proveo u Berlinu, a posle infarkta i pritiska ćerke da se preseli u dom za stare odlazi sa unukom Nikolom, koga jedva poznaje, u rodni kraj na Staroj planini da proda porodično imanje. Tamo saznaje da selu preti investitor sa podrškom korumpiranog sistema, i porodična priča se pretvara u priču o zajednici koja brani ono što joj je ostalo. U filmu igraju Miralem Zubčević, David Stanču, Jelena Bosanac, Anica Dobra, Sanja Vejnović, Nika Rozman, kao i glumci iz Pirota Zoran Živković, Milan Nakov, Aleksandar Aleksić i Danica Mitić. Posle projekcije ekipa filma će se pokloniti publici, a na sceni pre toga nastupa Ivana Rudić, sa autorskom pesmom “Trka ljubavi”, posvećenom Dunavu, Savi i ugroženoj kečigi.

Brzaković je diplomirala filmsku i televizijsku režiju na beogradskom FDU, magistrirala u Hamburgu i deli život između Berlina i Beograda; članica je Evropske filmske akademije, a u svom dosadašnjem radu se drži društveno angažovanih tema, identiteta i marginalizovanih zajednica. Kuća je koprodukcija Talas filma iz Srbije, hrvatskog 4Filma i nemačkog Filmkraftverka, uz podršku Filmskog centra Srbije i Hrvatskog audiovizuelnog centra, što festivalu daje i simboličan uvod: film o povratku u zavičaj otvara program koji sam grad tretira kao pozornicu.

Šta se gleda na četiri lokacije?

Takmičarski program ostaje najbliži tvrđavi, doslovno: igra se u Malom gradu, ima devet naslova s fokusom na podunavske zemlje, među njima “Odlazim u junu” Katharine Rivilis, “Euforija” Juliana Rosefelta, “Made in EU” Stefana Komandareva i “Kokoška” Đerđa Palfija. O pobedniku, koji ponese nagradu Dunavska lađa, odlučuje tročlani žiri: istoričarka umetnosti i filmska kritičarka Ana Filipović, francusko-srpska glumica Sara Novak i reditelj i producent Igor Toholj.

U Dunavskom parku ide selekcija “Neprolazni”, pet filmova iz najvišeg autorskog registra svetske kinematografije: “La Grazia” Paola Sorentina, “Gorki Božić” Pedra Almodovara, “Otac majka sestra brat” Džima Džarmuša, “Jedan običan incident” Džafara Panahija i “Nestanak Jozefa Mengelea” Kirila Serebrenikova. U sali Centra za kulturu smešten je najveći blok, “Reka-pitulacija”, sa petnaest naslova, od “Tajnog agenta” Kleber Mendonse Filja i “Sirata” Olivera Lašea do “Novog talasa” Ričarda Linklejtera i domaćih ostvarenja poput “Hajduka u Beogradu” Milana Todorovića i “Kako je ovde tako zeleno” Nikole Ležaića. Najmlađu publiku festival ne zaboravlja: na Platou kod Karađorđevog duda ide animirani program “Porodica na okupu”, pet naslova uključujući “Malu Ameli” i “Arko” Igoa Bienvenua.

Festival se zatvara u sredu, 26. avgusta, ponovo u Malom gradu, dodelom nagrada i koncertom filmske muzike, a ulaz na to veče je slobodan. Za sve ostale projekcije u Malom gradu karte se kupuju onlajn preko sdkultura.rs ili na licu mesta, ispred Malog grada, tokom trajanja festivala.

Ono što devetom izdanju daje težinu nije samo brojka od četrdeset filmova, nego odluka da se ozbiljan autorski program, od Sorentina do Panahija, servira u istom nizu sa domaćim debijem koji je pre svega priča o selu na Staroj planini. Retko koji festival u ovoj veličini grada sebi dozvoli tu razliku u registru, a Smederevo je, sudeći po rasporedu, odlučilo da joj ne beži.